Giả sử bạn ngồi thử một lần, mở ChatGPT gõ viết giúp mình 5 user story cho tính năng đăng ký tài khoản, vài giây sau nó trả về đủ 5 câu kèm luôn acceptance criteria, bạn nhìn màn hình rồi tự hỏi vậy mình còn việc gì để làm. Theo mình câu trả lời nằm ở chỗ tách nghề BA ra làm hai phần, phần thao tác và phần trách nhiệm, AI đang thay được phần đầu, còn phần sau thì chưa.
Tuần trước mình ngồi cà phê với một anh giám đốc nhà máy, ảnh hào hứng khoe sắp tới tụi anh mua AI về chạy scheduling với dự báo đơn hàng, khỏi cần planner ngồi chỉnh tay từng đơn nữa. Mình hỏi đúng một câu, dữ liệu BOM với lead time trên ERP của anh giờ chuẩn hết chưa? Ảnh im một hồi rồi bảo, thì… cũng tàm tạm.
Đó. Mình không anti-AI, nhưng sau mấy năm đi triển khai ERP với làm BA, mình thấy một pattern lặp đi lặp lại, doanh nghiệp muốn AI, mà cái nền để AI chạy lên thì đang là một mớ hỗn độn. Robert Kramer, managing partner của KramerERP, vừa viết một bài trên ERP Today gãi đúng chỗ ngứa này: AI không làm hệ thống thông minh hơn, nó phơi bày những điểm yếu vốn có, dữ liệu yếu, quy trình rời rạc, ownership mập mờ. Đây không phải chuyện công nghệ, mà là chuyện operating model.
Tuần trước, một anh quản lý sản xuất gọi mình hỏi:
“IFS giờ mua Softeon với 7bridges làm gì thế? Có phải đang cạnh tranh với Blue Yonder với Manhattan Associates không?”
Câu hỏi hay, nhưng theo mình câu trả lời không nằm ở chuyện cạnh tranh WMS với TMS, mà ở chỗ IFS đang xây một lớp vận hành (operations layer) cho nhà máy và tài sản công nghiệp, nơi AI không chỉ phân tích số liệu mà còn ra quyết định dựa trên bối cảnh vật lý thật ngoài xưởng. Bài này mình ngồi gỡ ba thương vụ M&A gần đây của IFS, xem họ đang nhắm tới cái gì, và cái bẫy mà ai làm tư vấn ERP cũng nên biết trước.